Coraz więcej zerwanych rezerwacji mieszkań. Deweloperzy mają nowy problem?
Przez długi czas problemem kupujących było znalezienie odpowiedniego mieszkania, zanim ktoś ich ubiegnie. Z danych BIG DATA RynekPierwotny.pl wynika, że dziś w wielu inwestycjach wybór jest tak duży, iż kupujący mogą nie tylko porównywać oferty, ale także zmieniać decyzję już po zarezerwowaniu mieszkania.
– Rezerwacja jest sygnałem zainteresowania konkretnym mieszkaniem, ale nie gwarancją zawarcia umowy. W warunkach dużego wyboru kupujący może potrzebować więcej czasu na porównanie ofert i podjęcie ostatecznej decyzji. Z punktu widzenia dewelopera oznacza to, że samo zdobycie rezerwacji nie kończy walki o klienta – mówi Marek Wielgo, ekspert portalu RynekPierwotny.pl.
Czy opłaca się zrezygnować z rezerwacji?
Rezerwacja mieszkania szczególnie zyskuje na znaczeniu przy zakupie finansowanym kredytem. Daje to kupującemu czas na sprawdzenie zdolności kredytowej i uzyskanie decyzji banku, a deweloperowi – większą pewność, że klient poważnie rozważa zakup. Nie zawsze jednak do niego dochodzi. Możliwe, że część kupujących w czasie obowiązywania rezerwacji nadal porównuje oferty i gdy znajdzie korzystniejsze mieszkanie, decyduje się zmienić plany. Sprzyja temu rekordowo szeroka oferta mieszkań dostępnych na największych rynkach, która daje kupującym znacznie większą swobodę wyboru niż jeszcze dwa czy trzy lata temu.
– Kupujący może traktować rezerwację jako sposób na zyskanie czasu. Jeśli znajdzie korzystniejszą ofertę, może uznać, że nawet ewentualna utrata opłaty rezerwacyjnej będzie mniej dotkliwa niż zakup lokalu na gorszych warunkach – komentuje Marek Wielgo.
Przypomina, że jeśli umowa przewiduje opłatę rezerwacyjną, nie może ona przekraczać 1 proc. ceny lokalu. Przy mieszkaniu kosztującym 600 tys. zł maksymalna opłata rezerwacyjna wynosi 6 tys. zł. Jeśli jednak kupujący znajdzie podobny lokal tańszy o kilkanaście czy kilkadziesiąt tysięcy złotych albo w znacznie lepszej lokalizacji, rezygnacja z wcześniejszej rezerwacji może być dla kupującego opłacalna.
Dane BIG DATA RynekPierwotny.pl zdają się wskazywać, że nie są to pojedyncze przypadki. W styczniu 2026 r. około 20 proc. rozpoczętych w tym miesiącu rezerwacji zakończyło się powrotem mieszkania do sprzedaży jeszcze przed końcem miesiąca. W kolejnych miesiącach odsetek ten na ogół rósł, by w październiku osiągnąć 27 proc. W całym okresie od stycznia do października było to niemal 16,7 tys. z 68,5 tys. odnotowanych rezerwacji.

Marek Wielgo zastrzega, że powodów rezygnacji może być więcej, m.in. niewystarczający kredyt lub odmowa banku, zmiana sytuacji życiowej czy odsunięcie decyzji o zakupie w czasie. Trudno je jednoznacznie ustalić na podstawie dostępnych danych. Nie zmienia to jednak faktu, że w warunkach rosnącej oferty mieszkaniowej część kupujących może wykorzystywać okres rezerwacji na dalsze porównywanie dostępnych mieszkań i poszukiwanie korzystniejszej oferty.
Trzeba też pamiętać, że dane BIG DATA RynekPierwotny.pl nie pokazują pełnego obrazu rynku. Nie wszyscy deweloperzy przekazują informacje o statusach rezerwacji. Część firm oznacza lokale w swoich ofertach jedynie jako dostępne lub niedostępne, bez wskazania, czy zostały zarezerwowane. Zdarza się też, że mieszkania znikają z publicznie prezentowanej oferty, choć nie oznacza to automatycznie, że zostały sprzedane.
Dane pokazują zjawisko obserwowane w tej części rynku, którą obejmuje baza BIG DATA RynekPierwotny.pl. Nie pozwalają jednak ustalić, kto i z jakiego powodu zakończył rezerwację.
Najwięcej rezerwacji w największych miastach
Najwięcej rezerwacji od stycznia do października odnotowano w Warszawie – 12,1 tys. Kolejne miejsca zajęły Wrocław (7,9 tys.), Kraków (6,5 tys.), Łódź (5,1 tys.) i Gdańsk (4,2 tys.). To największe rynki, na których kupujący mają do wyboru wiele inwestycji i mieszkań o zróżnicowanych cenach, metrażach, lokalizacjach oraz standardzie. Sama liczba rezerwacji zależy jednak od wielkości rynku. Ciekawsze różnice widać w odsetku rezerwacji, które zakończyły się powrotem mieszkania do sprzedaży jeszcze w tym samym miesiącu. W Warszawie i Wrocławiu było to po około 31 proc., a w Gdańsku niemal 32 proc. Znacznie niższe wartości odnotowano w Krakowie i Łodzi – około 20 proc.
– W dużych miastach kupujący mogą porównywać nie tylko mieszkania w różnych inwestycjach, ale również oferty o bardzo różnym poziomie cen i standardzie. To może sprzyjać podejmowaniu decyzji etapami: najpierw rezerwacji, a później dalszemu sprawdzaniu rynku. Nie oznacza to
jednak, że sama różnorodność oferty jest przyczyną częstszych odwołań – zastrzega Marek Wielgo.

Droższe mieszkania częściej wracają do sprzedaży?
Analiza cen i metraży pokazuje jeszcze jedną prawidłowość. W każdym z dziesięciu badanych miesięcy mediana ceny mieszkań, które wróciły do sprzedaży po odwołaniu rezerwacji, była wyższa niż w przypadku pozostałych rezerwacji. Różnica wynosiła od około 3 do 9 proc. Jednocześnie mediana powierzchni takich lokali była zbliżona do metrażu pozostałych mieszkań (ok. 50,5 mkw.).

Może to sugerować, że większe trudności ze sfinalizowaniem zakupu dotyczą lokali droższych. Nie dowodzi jednak, że to właśnie cena skłania klientów do rezygnacji. Na decyzję mogą wpływać również lokalizacja, układ mieszkania, standard inwestycji czy warunki oferowane przez konkurencyjnych deweloperów.
– Wyższa cena mieszkań wracających do sprzedaży jest interesującą prawidłowością, którą widać w danych. Nie przesądza jednak o przyczynie odwołania rezerwacji. Możliwe, że w przypadku droższych lokali kupujący dłużej porównują oferty i dokładniej kalkulują koszty zakupu – mówi Marek Wielgo.
Mieszkanie wraca do oferty, ale nie zawsze zostaje w niej na długo
Główny ekonomista portalu RynekPierwotny.pl Jan Dziekoński podkreśla, że powrót lokalu do sprzedaży nie musi oznaczać, że deweloper będzie miał problem ze znalezieniem kolejnego nabywcy. Dane dotyczące dalszych losów mieszkań po odwołaniu rezerwacji pokazują, że znaczna część z nich ponownie przyciąga zainteresowanie.
W przypadku rezerwacji odwołanych w styczniu, lutym, marcu i kwietniu, czyli w miesiącach, dla których można już prześledzić pełne 180 dni, od około połowy do nieco ponad połowy mieszkań zostało ponownie zarezerwowanych w ciągu dwóch miesięcy. W perspektywie półrocznej odsetek ten wzrastał do około 68–72 proc.
Nie oznacza to jednak, że pozostałe lokale nadal czekają na kupca. Część mogła zostać sprzedana bez kolejnej rezerwacji, a część wycofana z oferty. Dane pozwalają jedynie stwierdzić, że w ciągu 180 dni nie odnotowano dla nich następnej rezerwacji.
– Już pierwsza rezerwacja mieszkania oznacza, że jest ono atrakcyjne dla Klientów. Ponowna rezerwacja tego samego mieszkania pokazuje, że zainteresowanie lokalem nie musi kończyć się wraz z pierwszą nieudaną próbą sprzedaży. Dla dewelopera ważne jest jednak to, że lokal wraca do puli mieszkań, które trzeba sprzedać. Nie zawsze oznacza to stratę, ale może wydłużać proces sprzedaży – mówi Jan Dziekoński.
Według niego nie oznacza to, że każdy deweloper będzie skłonny do dużych obniżek. Jednak w sytuacji, gdy firmom zależy na sprzedaży mieszkań, konkurencja cenowa może działać na korzyść kupujących. W niektórych przypadkach bardziej opłacalne dla dewelopera może być zaproponowanie klientowi korzystniejszych warunków niż dopuszczenie do tego, by odszedł do konkurencji.
Opłata rezerwacyjna nie zawsze przepada
Eksperci portalu RynekPierwotny.pl przypominają, że umowa rezerwacyjna musi mieć formę pisemną i określać m.in. cenę mieszkania oraz okres, na jaki zostaje ono wyłączone z oferty. Strony mogą też uzgodnić opłatę rezerwacyjną. Nie jest ona obowiązkowa. W przypadku zawarcia umowy deweloperskiej jest zaliczana na poczet ceny mieszkania.
Opłata rezerwacyjna ma ograniczać przypadkowe blokowanie mieszkań. Deweloper musi ją zwrócić klientowi, jeśli ten nie uzyska kredytu z powodu negatywnej oceny zdolności kredytowej. Z kolei, jeśli deweloper nie wywiąże się z zobowiązań wynikających z umowy rezerwacyjnej, np.
sprzeda lokal komuś innemu w okresie obowiązywania rezerwacji, musi zwrócić klientowi opłatę w podwójnej wysokości.
Autor: Marek Wielgo
12.11.2026Budownictwo hamuje, a ocieplenia drożeją o ponad 13 proc.
Ceny materiałów budowlanych oraz produktów do domu i ogrodu były w III kwartale 2026 r. o 4 proc. wyższe niż rok wcześniej. Najmocniej podrożały izolacje termiczne – o 13,4 proc. Podwyżki zbiegły się ze spadkiem aktywności na budowach. Od stycznia do września produkcja budowlano-montażowa zmniejszyła się o 4,7 proc. rok do roku.
09.11.2026Zdolność kredytowa niższa niż rok temu. Przeciętnie zarabiający mają mniejszy wybór mieszkań
Październik przyniósł pogorszenie zdolności kredytowej gospodarstw domowych o przeciętnych zarobkach – informuje portal RynekPierwotny.pl W efekcie skurczył się wybór mieszkań dostępnych w ich budżecie, choć w niektórych metropoliach deweloperzy nadal zwiększali ofertę.
06.11.2026Kraków mówi jedno, Katowice drugie. Co dzieje się na rynku najmu?
W październiku ofertowa liczba mieszkań na wynajem wyraźnie spadła po zakończeniu sezonu studenckiego. Eksperci portalu GetHome.pl zwracają jednak uwagę, że na rynek trafiło też znacznie mniej nowych ofert niż miesiąc wcześniej. Czy w takiej sytuacji czynsze poszły w górę? Dane pokazują, że odpowiedź nie jest wcale oczywista.
04.11.2026Używanych mieszkań ubywa w ofercie, a ceny i tak spadają. Sprzedający zaczęli walczyć o kupujących
Rynek wtórny zaczyna dostosowywać ceny do silnej konkurencji ze strony deweloperów. Jak wynika z danych portalu GetHome.pl, w październiku średnia cena metra kwadratowego mieszkań używanych spadła w większości metropolii, mimo że oferta lokali z drugiej ręki nadal się kurczyła. Jednocześnie więcej mieszkań niż we wrześniu zniknęło z rynku, czyli zostało sprzedanych lub wycofanych z oferty.
02.11.2026Nad rynkiem deweloperskim zbierają się czarne chmury. Czy kupujący mieszkania mogą liczyć na ochronę?
Deweloperski Fundusz Gwarancyjny (DFG) jeszcze nie musiał interweniować po upadłości dewelopera. Tymczasem na rynku pojawiają się sygnały ostrzegawcze. Z danych BIG DATA RynekPierwotny.pl wynika, że w ofercie firm deweloperskich rosną zapasy gotowych niesprzedanych lokali.